kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.

Ricercare

Ricercare, Ricercata

(It: "zoeken"). Het ricercare is een 16/17e eeuwse instrumentale compositie, waarin thema's in verschillende stemmen geïmiteerd worden - vandaar "zoeken" = het thema eruit halen. Uit het monothematisch ricercare (ricercare met één thema) ontstond later de fuga.

Primitieve voorvorm van de fuga. als instrumentale versie van het doorgeïmiteerde motet, voorloper van de fuga. In het ricercare worden verscheidene thema's doorgevoerd, in tegenstelling tot de fantasia, die door het vasthouden van één thema een grotere eenheid vertoont. of ricercar [Ital.: ricercare, Nl.: zoeken], genre binnen de instrumentale muziek. Onder ricercare verstond men oorspronkelijk stemmen van het (luit-)instrument, dat gepaard ging met het stemmen van de snaren zelf. Met betrekking op het intoneren werd hiermee het aanheffen van de toonsoort van het volgende stuk bedoeld, wat door middel van op improvisatie gelijkende speelfiguren en accoordgrepen gebeurde. In deze betekenis van het woord noemt men de term ook "intonatiericercar". Omstreeks 1523 werd het ricercare in de orgelmuziek overgenomen, en gebruikte het in toenemende mate de techniek van het passagegewijs doorgeïmiteerde motet. Dit zogenaamde imitatiericercar, dat in de regel in stemboeken, en na 1600 ook in partituren gedrukt werd, werd een voorvorm van de fuga, wanneer er slechts een enkel soggetto doorgevoerd werd. De termen ricercare en fuga waren een tijd lang zelfs van gelijke betekenis, het ricercare ziet echter af van de karakteristieke tussenspelen, die voor de latere vorm van de fuga gebruikelijk zijn. Het imitatiericercar bereikte een hoogtepunt met de zesstemmige ricercarecompositie uit het Musikalischen Opfer (1742) van Johann Sebastian Bach. In de 16e en de 17e eeuw werden onder ricercare soms ook stukken in het algemeen voor een soloïnstrument alsmede een oefeningstuk verstaan.

Doorgeïmiteerd ricercare, bijzondere vorm van het ricercare. De overname van het ricercare in de orgelmuziek (rond 1523) leidde tot een veelvuldiger gebruik van de techniek van de per onderdeel doorgeïmiteerde motetten in het gewone ricercare. Dit doorgeïmiteerde ricercare, dat vooral in stemboeken, maar vanaf 1600 ook in partituren voorkwam, wordt beschouwd als een voorloper van de fuga, in zoverre als het slechts één sogetto doorimiteerde.


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 42.