kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.

Paul Wranizky

Paul Wranizky (ook: Pavel Vranický of Wranitzky )

Tsjechisch-Oostenrijks (Moravisch) componist, dirigent en violist, (Neureisch 30.12.1756 - Wenen 28.09.1808)

Paul Wranitzky, broer van Anton Wranitzky, had al diverse opleidingen theologie gevolgd o.a. in zijn geboortestad en Jihlava en Olomouc, en begon in 1776 eveneens met theologie op het seminarie te Wenen. Hij studeerde ook muziek en kreeg les van Josef Haydn en Josef Martin Kraus.

Onder Haydn was hij violist in het orkest der Esterhazy's te Eisenstadt.
Klassieke Muziekgids vermeldt: Omstreeks 1785 kwam hij in dienst van graaf Johann Nepomuk Esterházy de Galantha (een andere tak dan die waar Haydn in dienst was).

Vanaf 1790 dirigeerde hij vooral in Wenen vele orkesten en ensembles, niet alleen met werk van anderen maar ook eigen werk.

Was leider van de Weense Hofopera.

Wranitzky hield Beethovens eerste symfonie ten doop en was ook de eerste die de tanden in de Eroïca zette, in juni 1804 toen de symfonie werd gespeeld voor een kleine groep intimi.

De werken van Wranizky waren zeer populair in die dagen, ook ver buiten Wenen. Zijn orkestratie was zeer kleurrijk door de aandacht die hij de diverse instrumenten gaf, maar wel in de klassieke Weense stijl.

[V/W]rani(t)[c/z]ky schreef 22 symfonieën; concertante symfonieën, vioolconcert, fluitconcert, violoncelloconcert, marsen, kamermuziek (w.o. een fluitkwintet, een hobokwintet, 4 strijkkwintetten, 47 strijkkwartetten, 12 fluitkwartetten, 3 pianokwartetten, vele trio's en duetten voor alle mogelijke instrumentencombinaties, viool- en pianosonates; vele canons, waarvan er 224 bewaard zijn gebleven. Voor het theater vele singspiele (w.o. de beroemde Oberon, 1789 en het ballet Das Waldmädchen). De Waldmädchen-variaties voor piano van Beethoven zijn gebaseerd op een van de melodieën uit het ballet van Wranizky.


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 12.