kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.

Leo Smit

Nederlands componist en pianist van Portugees-joodse afkomst, geboren 14 mei 1900 Amsterdam - gedood tijdens de holocaust 30 april 1943 in Sobibór)

Zijn muzikale taal wordt omschreven als “Frans getint”, “neo-klassiek” en “zonnig”. Na zijn dood was hij tijdelijk vergeten maar vanaf het eind van de jaren 80 werd zijn werk weer regelmatig uitgevoerd.

Biografie
Leo Smit stamde uit een bemiddeld geseculariseerde Portugees-joodse familie met een muzikale achtergrond. Hij werd geboren in de Plantagebuurt in Amsterdam om de hoek van de Hollandsche Schouwburg waarvandaan hij 43 jaar later Amsterdam definitief zou verlaten. Zijn vader zat in de leerhandel. Leo was voorbestemd om rechten te gaan studeren, maar zijn prestaties op school waren matig; hij was meer geïnteresseerd in muziek.

Na de lagere school bezocht Leo Smit eerst een jaar de HBS om een jaar later naar het Barleaus Gymnasium over te stappen. Toen hij van de derde naar de vierde zou overgaan schijnt de rector zijn vader aangeraden te hebben om Leo naar het conservatorium te sturen. Dat was wat ook zou gebeuren. Na eerst een jaar de muziekschool te hebben bezocht ging Leo Smit naar het toendertijd aan de Keizersgracht gelegen conservatorium waar hij onder andere les kreeg van Sem Dresden.

Leo Smit schrijft zijn eerste werk op zijn zestiende en is (in 1924) de eerste student die aan het Amsterdams Conservatorium het einddiploma compositie cum laude haalt. Na zijn afstuderen geeft hij zelf les in de vakken Analyse en Harmonie.

Na zijn studie moest hij eerst in Harderwijk zijn dienstplicht vervullen. De kleine en tengere 24-jarige kon het er tussen de grove 18-jarige jongens uit Amsterdam moeilijk uithouden. Een legerarts die zag dat het niet goed met Leo ging liet hem opnemen in het militair hospitaal in Utrecht waar hij meteen werd afgekeurd.

Was Leo Smit weinig geschikt voor het militaire leven, des te meer succes had hij als componist. Reeds op 28 juni 1925 werd door het Concertgebouworkest zijn compositie "Silhouetten" opgevoerd.

Hij pendelt tussen Amsterdam en Parijs waar hij in 1927 gaat wonen tot 1936. Om de kost te verdienen legt hij zich toe op filmmuziek.

Hier had hij veel contact met componisten van de zogenaamde Groupe des Six waartoe o.a. Darius Milhaud, Arthur Hinegger en Francis Poulenc behoorden.

In 1929, voerde het Concertgebouworkest zijn "Ballet voor orkest Schemselnihar" op onder leiding van Pierre Monteux terwijl op 25 februari 1934 zijn concertino voor harp en orkest in het Concertgebouw werd opgevoerd onder leiding van Eduard van Beinum en met de bekende harpiste Rosa Spier als soliste.

1933-01 Huwelijk met Engeline de Vries.

In 1937 keert hij via eerst een jaar Brussel terug naar Amsterdam. Zijn muziek wordt hier goed ontvangen en is verschillende malen op de radio te horen.

Na de Duitse invasie wordt de situatie voor hem en zijn Joodse collega’s steeds moeilijker. Zijn werk kon alleen nog in joodse orkesten opgevoerd worden. Zo speelde het Nieuw Joods kamerorkest in 1941 werk van hem. Het leven werd ook voor leo Smit steeds moeilijker. Hij hield zich financieel staande door muzieklessen te geven waarvoor hij in het Joodsche Weekblad adverteerde.

Een van zijn bekendste en beste werken is ook zijn laatste… de Sonate voor fluit en piano uit 1943. Het is duidelijk dat hij overleed in de bloei van zijn leven, net als velen met hem. Begin april 1943 werden Leo Smit en zijn vrouw Lientje via de Hollandse Schouwburg op transport gesteld naar doorgangskamp Westerbork. Eind april werden zij rechtstreeks naar vernietigingskamp Sobibor afgevoerd, waar zij kort na aankomst zijn vermoord.

Smit had op het laatst zijn composities en schetsboeken nog op verschillende adressen in veiligheid kunnen brengen. Zijn leerling Frits Zuiderweg bracht alles uiteindelijk bijeen en gaf het archief en de partituren na de oorlog aan Leo´s zuster Nora Coppenhagen-Smit, die de onderduik had overleefd. In 1951 heeft zij de collectie afgestaan aan het Haags Gemeentemuseum, waar Nederlandse muziekcollecties worden bewaard en toegankelijk zijn (het huidige Nederlands Muziek Instituut). Sinds 1996 beijvert de Leo Smit Stichting zich het werk van Leo Smit te blijven uitvoeren.

Websites: www.leosmit.nl, www.donemus.nl, www.joodsecomponisten.nl, www.xs4all.nl/~fvdwaa


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 190.