kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.

Intermezzo

[It.], tussenspel. Het intermezzo in zijn betekenis als tussenspel had oorspronkelijk de functie van tussenvoeging in een groter werk, bijvoorbeeld in de opera (tussen twee bedrijven), maar ook in een geestelijk vocaal werk of instrumentaal werk. Sinds Robert Schumann is het intermezzo ook de titel voor een kort instrumentaal stuk in vrije vorm.

In de muziek van de zestiende tot de achttiende eeuw: kort, meestal komisch tussenspel bij muziekdramatische werken, later ook zelfstandige compositie (bv. Brahms: 'intermezzo voor piano').

tussenspel, in de muziek van de 16de-18de eeuw kort, meestal komisch tussenspel bij muziekdramatische werken.

Een belangrijk Italiaans komisch operatype was het intermezzo, zo genoemd omdat het zijn oorsprong vond in het gebruik om tussen de akten van een serieuze opera korte komische tussenspelen uit te voeren. Een vroege meester was Pergolesi, wiens La serva padrona (De meid als meesteres), op een tekst van Gennaro Antonio Federico, was geschreven om uitgevoerd te worden met Pergolesi's eigen Il prigioner superbo op 5 september 1733 in Napels. De uitvoering ervan in Parijs in 1752 was de aanleiding tot de Guerre des Bouffons. De muziek is alleen voor bas en sopraan (er is een derde personage dat stom is) en een strijkorkest en is een toonbeeld van de spitse, levendige komische stijl waarin Italiaanse componisten alle anderen overtroffen. Dat de muziek van Pergolesi bijzonder geschikt was om de dramatische strekking van de tekst over te brengen wordt goed geïllustreerd door de in recitatiefvorm uitgewerkte dialoog tussen Uberto en zijn meid Serpina, Ah quanto mi sa male, en de daarop volgende aria, Uberto's monoloog Son imbrogliato io, uit La serva padrona. Een van de belangrijke bijdragen van de Italiaanse komische opera was zijn cultivering van de mogelijkheden van de basstem, hetzij in gewone komedies hetzij in parodieën van andere stijlen.

opera buffa
De opera buffa is zoals gezegd ontstaan uit de tussenspelen, die de tijd tussen de bedrijven der ernstige opera moesten opvullen, de zgn. intermezzi. Terwijl nl. de vroege opera's van Scarlatti, naar het voorbeeld der Venetiaanse opera, nog komische taferelen naast de ernstige bevatten, verdwenen deze later naar de entr'actes. Tussen deze intermezzi legden de componisten op den duur verband, en zo ontstond in de ernstige opera een kluchtige: de opera buffa. Deze was veel levendiger en rijker, daar zij (aangewezen als zij was op minder arrogant zangerspersoneel: de destijds weinig gewaardeerde natuurlijke mannenstemmen en de castraten, die het niet tot de hoogste toppen der virtuositeit hadden weten te brengen) meer naar dramatische karakteristiek kon streven en ook van de zangers verlangen kon dat zij in ensembles zongen, waartoe de grote primi uomini en prime donne niet meer te bewegen waren. De kostelijke vruchten der muziekdramatische kunst uit de 18de eeuw in Italië zal men dan ook niet op het terrein der opera seria maar in dat der buffa moeten zoeken. Vooraan staat Pergolesi's onsterfelijke La serva padrona, en zijn nauwelijks minder waardevolle Il maestro di musica, verder Vinci's Lo Zit' in galera e.v.a.


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 144.