kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.
Dit artikel is 08-01-2009 voor het laatst bewerkt.

Dieter Schnebel

Duits componist, geboren Lahr/Baden, 14 maart 1930

Biografie
Van 1949 tot 1952 studeert Schnebel aan de Musikhochschule in Freiburg, woont hij lezingen bij van Martin Heidegger aan de universiteit en staat hij in nauw contact met de Kranichsteiner (tegenwoordig Darmstädter) Ferienkurse voor Nieuwe Muziek.

Hierna gaat hij in Tübingen theologie, filosofie en musicologie studeren en promoveert met zijn thesis Die Dynamik bei Schönberg. De ervaringen die Schnebel gevormd hebben als een jonge componist, vonden plaats op de Kranichsteiner Ferienkurse für Neue Musik, waar hij onder meer Adorno, Boulez, Messiaen, Nono, Stockhausen en Varèse ontmoette.
Zijn eerste ontmoeting met Cage was in Hamburg in 1961.

Onder de belangrijke invloeden op Schnebel's theologische denken waren Karl Barth, Martin Buber, Ernst Bloch en Albert Schweitzer. Na zijn studiejaren werkt Schnebel als pastoor en leraar in Kaiserslautern, Frankfurt am Main en München. Na de dood van zijn eerste vrouw Camilla trouwt Schnebel in 1970 met Iris von Kaschnitz.

In 1976 wordt er speciaal voor Schnebel een leerstoel voor experimentele muziek en muziekwetenschap ingesteld aan de Hochschule der Künste Berlin (tegenwoordig, de Berlijnse Universiteit voor de Kunsten) een post die hij bekleedde tot aan zijn pensioen in 1995.

Zijn werkzaamheid als theoloog zet Schnebel voort met predikatiewerk aan de Johann-Sebastian-Bach-Kirche in Berlijn-Lichterfelde.

Er ontstaan een aantal kerkmuziekcomposities (hedendaagse muziek gecombineerd met liturgie) Für Stimmen (...missa est) (1959-69), Magnificat, missa brevis, bewerking van Bach-Koralen, orgelwerken. Zijn laatste voor het Kerkpaviljoen van Expo 2000 en de Documenta 2001.

Die Maulwerker
Door het oprichten van de theatergroep "Die Maulwerker", systematiseerde Schnebel zijn slechts deels op de Fluxus teruggrijpende open werkconcept, waarin musici met hun instrumenten en stemmen op onconventionele wijze in de ruimte worden ingezet. Concerttournees met zijn ensemble Die Maulwerker brengen hem naar Brazilië, Canada, Japan, Korea, de V.S en andere plaatsen.
Hij componeert de cycli Maulwerke, Schulmusik, Laut-Gesten-Laute, Museumsstücke, Schaustücke. Na de vroege cyclus Versuche (Analysis, Stücke, Fragment, Compositio) keerde hij zich af van seriële muziek.

"Maulwerke is een multimediale voorstelling met stem, beeld en elektronisch geluid, een vraagstuk vol emotie en menselijkheid.
Steeds meer musicologen en musici beseffen nu dat een aantal evoluties in de hedendaagse muziek zonder het oeuvre van de Duitse componist Dieter Schnebel niet kunnen worden begrepen.
Maulwerke werd in 1968 door Schnebel gecomponeerd en is een uiterst gedetailleerde ontleding van het menselijk stemgeluid, en tegelijk het meest volledige artistieke onderzoek naar vocale communicatie ooit geschreven, een ware explosie van klank, beeld en emotie, een virtuoos gebruik van eenvoudige vocale articulaties.
Door middel van de deconstructie van de muziektaal is het Dieter Schnebels bedoeling een universele taal te vervaardigen, wars van elke intellectuele constructie. Het werk is voor de uitvoerders veeleisend maar voor een breed publiek toegankelijk." bron: conceptuele stukken van de jaren '60 tot de jaren '80, en zijn klank en taalcomposities uit de vijftiger tot de tachtiger jaren pionierden in een nieuwe behandeling van vocale articulatie en stomme lichaamsgebaren als muziektheater. Onder deze vernieuwende compositie zijn de koorcycli Für Stimmen (…missa est) (1959-69), Glossolalie (1960-61), Visible Music I voor dirigent en instrumentalist, Ki-no (1963-67), een beeld-muziek presentatie zonder geluid, Laut-Gesten-Laute (1984-85) en Zeichen-Sprache (1987-89).

Schnebel is echter altijd een vernieuwer geweest verbonden met traditie. In werken als Schubert-Phantasie (1978, herz. 1989), B-Dur-Quintett (1976-77) en Beethoven-Simphonie (1985), put hij uit historische vormen om zowel de traditionele als de nieuwe muzikale gereedschappen te herontdekken, te onthullen, tentoon te stellen, opnieuw te componeren en verder uit te breiden.

In 1991 kreeg Schnebel de Lahrer Kulturpreis, en in 1999 de Europese Kerk Muziek Prijs, welke voor het eerst werd toegekend. Hij is sinds 1991 lid van de Berlin Akademie der Künste en sinds 1996 van de Bayerische Akademie der Künste.

Zijn werken zijn in première gebracht op belangrijke internationale festivals van nieuwe muziek waaronder, de Berliner Festspiele, de Biënnale van Venetië, de Donaueschinger Musiktage, het Festival d'Automne in Parijs en de Warschauer Herbst.

Schnebel publiceerde ook verschillende boeken over nieuwe muziek: Mauricio Kagel, Denkbare Musik, Anschläge-Ausschläge en Signatur 33. Voorts schreef hij talrijke musicologische lezingen en essays over Beethoven, Janacek, Schubert, Wagner, Mahler, Webern, Verdi en Cage.

websites: www.otherminds.org, www.schott-musik.de


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 16.