kunstbus

Ben jij de slimste mens? Test je kennisniveau op YaGooBle.com.
Dit artikel is 27-03-2009 voor het laatst bewerkt.

Christian Friedrich Daniel Schubart

Duits dichter en organist, geboren Obersontheim, Württemberg 24 maart 1739, gestorven Stuttgart 10 oktober 1791

Biografie
Cristian Schubart brengt zijn kindertijd en vroege jeugd door in Aalen. In 1753 gaat hij naar het lyceum in Nördlingen, waar hij de nieuwste Duitse poëzie leert kennen. Hij is al vroeg enthousiast over Friedrich Gottlieb Klopstock (1724-1803) en dan vooral over diens Der Messias. Schubart begint in Nördlingen ook al klaviersonaten, koralen en liederen in volksstijl te componeren.

In 1756 bezoekt hij het Gymnasium Zum Heiligen Geist, waar hij zijn eerste liefdesperikelen beleeft.

In 1758 begint Schubart theologie te studeren aan de universiteit van Erlangen. Hij leidt een ongebonden studentenleven, dicht veel en is een zeer goede klavierspeler.
In 1760 wordt hij vanwege zijn losse levensstijl door zijn ouders gesommeerd terug te komen naar Aalen, waar hij werkt als assitent-leraar en hulppredikant. In 1763 krijgt hij een baan als schoolmeester in Geislingen.

In 1764 trouwt Schubart met Helene Bühler, de dochter van een douanier, wier kleinburgerlijke mentaliteit al snel botst met de onmatige levenswandel van haar man.

In 1766 verschijnt Die Baadcur (gedichten) en Zaubereien (gedichten) en in 1767 Todesgesänge (gedichten).

In 1769 wordt Schubart organist en Musikdirektor aan het Hof van Würtemberg in Ludwigsburg. Zijn roem als klaviervirtuoos groeit.

In 1771 publiceert Schubart Klopstock's gedichten als Raubdruck (Poetische und Prosaische Werke, 2 banden, Frankfurt am Main, Leipzig).
Vanwege zijn scherpe kritiek op de aristocratie en de geestelijkheid en zijn losbandige manier van leven wordt hij in toenemende mate een doorn in het oog van adel en clerus en in mei 1773 wordt hij door hertog Karl Eugen gedwongen het land te verlaten. Zonder middelen zwerft Schubart, op zoek naar een onderkomen, door zuidwestelijke Duitse steden en geeft tenslotte in Augsburg een krant uit de Deutsche Chronik.

Op 31 maart 1774 komt het eerste nummer van de Deutsche Chronik uit in Augsburg en vanaf nu verschijnt het achtzijdige blad tweemaal per week en wordt voornamelijk door hem alleen geschreven. Meestal in een logement, omringd door persbronnen van andere journaals, dicteert hij telkens de nieuwste uitgave. Schubart bericht vooral uit de Duitse landen en over Europese gebeurtenissen.

In 1775 breidt Schubart's berichtgeving zich uit over Engeland tot aan Noord-Amerika. In 1775 ontstaat Das Leben Klements XIV., Römischen Pabsts, in 1776 Leben des Freyherrn von Ikstadt en in 1777 Kurzgefasstes Lehrbuch der schönen Wissenschaften für Unstudierte.

In 1776 verandert hij de titel van zijn tijdschrift in Teutsche Chronik (tot 1777). De Deutsche Chronik bevat een vast deel over literatuur, met hoofdzakelijk Schubart's gedichten, maar ook gedichten van anderen en sporadische bijdragen over toonkunst. In een eigen terugkerend literatuurartikel propageert Schubart dichtwerken, waarin hij meer subjectief polemisch argumenteert dan literatuurkritisch.

In januari 1777, brengt Schubart's weinig diplomatieke lust tot kritiek hem populariteit, doch brengt hem eveneens in de problemen. Hij wordt op grond van het publicistiche effect en zijn hoge oplagen, zonder verhoor en veroordeling 10 jaar opgesloten in de kerkers van het bergfort Hohenasperg bij Ludwigsberg. Vier jaar lang mag hij niet schrijven en pas na acht jaar mogen zijn vrouw en kinderen hem voor het eerst bezoeken.
Toch ontstaan in deze tijd zijn beste gedichten evenals een werk over muziekgeschiedenis en muziektheorie, Ideen zu einer Aesthetik der Tonkunst (gedrukt in Wenen 1806).

In 1780 schrijft Christian Schubart Die Fürstengruft en zijn Kaplieder, klaagliederen voor het regiment van Württemberg.

In 1783 wordt Schubart's beroemdste gedicht Die Forelle eerst door hemzelf en later Franz Schubert op muziek gezet.

Zijn Sämmtliche Gedichte verschijnen in twee volumes in Stuttgart in 1785-1786 (nieuwe editie door G. Hauff, Leipzig, 1884, in Reclams Universal-Bibliothek)in deze collectie worden de meeste stukken gekarakteriseerd door de bombast van de Sturm und Drang periode.

In 1787 wordt Schubart, na een gevangenisstraf van tien jaar, vrijgelaten door Frederick de Grote, koning van Pruisen. Hij toont zijn dankbaarheid in zijn Hymnus auf Friedrich den Grossen. Kort daarop gaat hij zijn krant weer uitgeven, die hij omdoopt in Schubarts Vaterländische Chronik. Tegelijkertijd wordt hij door hertog Karl Eugen tot Theaterdirecteur benoemd.

In 1788 publiceert hij in de Vaterlandschronik, de nieuwe naam van zijn krant, welke in 1790 slechts noch de titel Chronik draagt.

In 1791 beleeft Schubart nog het verschijnen van het eerste deel van zijn autobiografie Schubarts Leben und Gesinnungen, door hemzelf in de kerker opgemaakt. Het tweede deel wordt door zijn zoon in 1793 uitgegeven.

Op 10 oktober sterft Christian Friedrich Daniel Schubart in Stuttgart.

www.zeno.org, gutenberg.spiegel.de


Test je competentie op YaGooBle.com.

Pageviews vandaag: 75.